Optisport beheert meerdere zwembaden in de gemeente Breda, waaronder Zwembad Sonsbeeck in het centrum en Zwembad De Wisselaar in Breda-Noord. Die laatste ligt in een aandachtswijk waar relatief veel kinderen geen zwemdiploma hebben. Sinds de start van het Jeugdfonds Sport & Cultuur in Breda is er een samenwerking met Optisport om kinderen te ondersteunen bij het behalen van een zwemdiploma. “Zwemvaardigheid is ontzettend belangrijk om veilig mee te kunnen doen in de samenleving”, zegt Hanneke van den Boom, coördinator Jeugdfonds Sport & Cultuur Breda. “Toch kennen ouders de weg naar zwemles niet altijd of kunnen zij de kosten niet dragen. Daar bieden wij ondersteuning.”
Financiële drempels wegnemen
Om zwemles financieel toegankelijk te maken, stelt de gemeente Breda budget beschikbaar aan het Jeugdfonds Sport & Cultuur. Gezinnen met een laag inkomen kunnen via de BredaPas een vergoeding aanvragen voor zwemles. “Om het aanvraagproces zo eenvoudig mogelijk te maken, kunnen zij dat direct bij de receptie van het zwembad regelen”, zegt Van den Boom. Gezinnen zonder BredaPas kunnen via het Jeugdfonds Sport & Cultuur de hulp inschakelen van een Meerkracht, die samen met de ouder een aanvraag indient voor de vergoeding.
De wijk in om gezinnen te bereiken
Naast financiële ondersteuning is actieve benadering van groot belang om kwetsbare gezinnen te bereiken. Het Jeugdfonds Sport & Cultuur zoekt daarom contact in de wijk via scholen, buurtpartners en informele ontmoetingsmomenten zoals koffieochtenden. “Gezinnen met een migratieachtergrond zijn niet altijd bekend met het belang van zwemles”, zegt Van den Boom. “Daarom werken we samen met organisaties die de taal van de doelgroep spreken en kunnen uitleggen waarom zwemles belangrijk is en hoe het traject eruitziet. Ook Optisport zet medewerkers in die voor de vertaalslag kunnen zorgen.”
Nauwe samenwerking met basisscholen zorgt ervoor dat kinderen zonder zwemdiploma worden gesignaleerd. “Sportcoaches die lesgeven op de basisscholen informeren ouders actief over de mogelijkheden om zwemles te volgen en kunnen helpen bij het aanvragen van een vergoeding”, zegt Van den Boom. “Voor leerlingen in groep 7 en 8 die nog niet kunnen zwemmen, is een speciale vangnetregeling ingericht. Zij krijgen een spoedcursus aangeboden, zodat zij de basisschool verlaten met een zwemdiploma.”
Vasthouden tijdens het traject
Sinds 2024 bieden Optisport en het Jeugdfonds zwemles met diplomagarantie: ieder kind dat start, krijgt de begeleiding die nodig is om een diploma te halen. “Ouders ondertekenen aan het begin van het traject een overeenkomst waarin afspraken zijn vastgelegd,” legt Van den Boom uit. “Daarmee creëren we gedeelde verantwoordelijkheid. De kosten voor het behalen van een zwemdiploma worden volledig vergoed – als tegenprestatie verwachten we dat een kind wekelijks aanwezig is.”
Het voorkomen van uitval is een belangrijk onderdeel van de aanpak. Wanneer een kind afwezig is, wordt direct contact opgenomen met ouders om te achterhalen wat er speelt. “Gezinnen ervaren soms drempels rondom vervoer of zwemtijden,” zegt Tim Verbraak, locatiemanager van Optisport. “Samen zoeken we naar oplossingen.” Inmiddels volgen zo’n 740 kinderen zwemles via de samenwerking tussen Optisport en Jeugdfonds Sport & Cultuur. Het merendeel behaalt zwemdiploma A, B en C.
Vergroten van de impact
Optisport richt zich niet alleen op kinderen, maar betrekt ook steeds vaker ouders bij het traject. “Ouders die zelf nog niet zwemvaardig zijn, worden aangemoedigd om met zwemles te starten,” zegt Verbraak. “De drempel is lager als hun kinderen ook deelnemen.”
Daarnaast wordt gekeken naar de periode na het behalen van het diploma. Samen met Jeugdfonds Sport & Cultuur wordt ingezet op doorstroom naar sportverenigingen of ander beweegaanbod, zodat kinderen actief blijven.
Succesfactoren van dit praktijkvoorbeeld
- Door beleid, financiering en uitvoering te verbinden, ontstaat een sluitende aanpak waarin financiële en praktische drempels gelijktijdig worden aangepakt.
- Door actief de wijk in te gaan en samen te werken met scholen, sportcoaches en buurtpartners worden ook gezinnen bereikt die minder bekend zijn met het zwemaanbod.
- Actief contact bij afwezigheid helpt om uitval te voorkomen en maakt het mogelijk om maatwerk te bieden wanneer gezinnen tegen praktische belemmeringen aanlopen.
- Heldere afspraken met ouders vergroten de betrokkenheid en zorgen ervoor dat kinderen het traject daadwerkelijk afronden.
- ‘Meerkrachten’ vanuit het Jeugdfonds Sport & Cultuur helpen met een aanvraag voor zwemlesvergoeding, wat het proces vergemakkelijkt.
