Taal werkt in het dagelijks leven als verenigingsadviseur en is daardoor thuis in kaderbeleid. “Vanuit die achtergrond schreef ik mee aan het technisch beleidsplan en het algemeen jeugdbeleid van de vereniging”, vertelt hij. “Stapje voor stapje zijn we die plannen nu steeds meer aan het implementeren.”
Daarmee stipt hij meteen een uitdagend vraagstuk aan. Je plannen op papier zetten is namelijk één ding, maar ze vertalen naar het veld is iets heel anders. VV Mifano kiest bewust voor het ondersteunen van trainers van de jongere teams. Daar zitten meestal beginnende trainers. “Door van onderaf in te zetten op kadercoaching, hopen we dat het op een natuurlijke manier de vereniging insijpelt en groeit. We proberen goed te kijken naar wat de jeugdtrainers nodig hebben en daarop in te spelen door hen stapsgewijs handvatten te geven, in plaats van dat we van bovenaf ineens allerlei grote veranderingen gaan doorvoeren.”
Taal geeft een voorbeeld: “Als we een bijscholing voor trainers organiseren, plannen we die bewust op een trainingsavond. Daardoor hoeven de trainers niet een extra avond naar de club te komen. Daarnaast hanteren we een trainingsstructuur waarin de trainers één keer in de week hun eigen team trainen en één keer in de week meedoen aan een circuittraining. Daarbij worden alle kinderen gehusseld en staan de trainers samen op het veld, waardoor ze elkaars oefenstof zien en daar inspiratie uit kunnen halen. Volgend jaar zetten we daar ook de hoofdtrainer van het eerste elftal voor in. Hij gaat elke week een circuittraining uitzetten die door de jeugdtrainers wordt gegeven, terwijl hij meekijkt en tips geeft. En natuurlijk stimuleren we de trainers om opleidingen te volgen, bijvoorbeeld van de KNVB.”
Pedagogische vraagstukken
Ook had VV Mifano vorig jaar via een pilot de beschikking over een kadercoach die de trainers op pedagogisch vlak begeleidde. Via de training van SuperCoaches hebben alle jeugdtrainers bovendien praktische tips gekregen over hoe zij een sportomgeving kunnen creëren waarin kinderen plezier hebben, zich gehoord en gezien voelen en zich kunnen ontwikkelen. Training geven is namelijk ook – of vooral – weten hoe je met een groep kinderen moet omgaan. “Stel dat er een jeugdspeler tussen zit die een andere aanpak nodig heeft, hoe los je dat dan op? Met zulke vraagstukken moeten trainers ergens terechtkunnen. Inmiddels hebben we die rol kunnen neerleggen bij een vrijwilliger met een pedagogische achtergrond die al actief was bij ons.”
Voor lief nemen
De manier waarop VV Mifano haar vrijwilligers ontwikkelmogelijkheden biedt, is ook voor potentiële kaderleden aantrekkelijk. Vaders en moeders die horen dat er pedagogische ondersteuning is en dat de hoofdtrainer tips geeft, durven eerder in te stappen. Dat werpt zijn vruchten af. Waar veel verenigingen kampen met een vrijwilligerstekort, heeft de jeugdafdeling van VV Mifano zo’n 80 trainers en begeleiders voor minder dan 30 teams.
De grote truc blijkt ook deels te zitten in weten waar je je vrijwilligers wél op aanspreekt en wat je – in ieder geval tijdelijk – iets minder prioriteit geeft. “Ik sprak ooit een trainer van een recreatief jeugdelftal over ingewikkelde formaties en posities, zaken waar kinderen echt nog niet mee bezig hoeven te zijn. Daar kun je wat van zeggen, maar je moet niet vergeten: we hebben het hier niet over een professional, maar over een vrijwilliger die zijn vrije tijd erin stopt. Als hij of zij geïrriteerd raakt omdat je allerlei verplichtingen oplegt, is er een risico dat mensen afhaken. Dat moet je meewegen, je wilt gemotiveerde vrijwilligers er wel bijhouden. Soms moet je jezelf simpelweg gelukkig prijzen met zo’n enthousiaste trainer.”
Beloningssysteem voor scheidsrechters
Inmiddels mikt de vereniging ook op de ontwikkeling van het scheidsrechterskader. Bij VV Mifano fluiten spelertjes van de O11 al bij wedstrijden van de O8 of O9. “We hebben een scheidsrechtersbeleid waarin staat vanaf welke leeftijd je in welke leeftijdscategorie mag fluiten. Daar hebben we ook een beloningssysteem aan gehangen, vooral om de pubers betrokken en gemotiveerd te houden. En we hebben geregeld dat een scheidsrechter komend voorjaar een cursus komt geven. Zo hopen we kinderen al vroeg te enthousiasmeren voor het fluiten.”
Lange termijn
Wat opvalt in het gesprek met Taal, is dat hij niet alleen spreekt over wat er op dit moment aan kaderontwikkeling gebeurt, maar ook over wat er nog op de planning staat. Voor VV Mifano is niet alleen belangrijk waar de club nu staat, maar juist ook waar die naartoe wil. “Bij veel verenigingen regeert de waan van de dag. Idealiter ontfermt één iemand zich over de langere termijn en houdt diegene zich ook bezig met alle professionele ondersteuningsmogelijkheden via NOC*NSF, de KNVB en lokale sportservices. Er zijn nog steeds te weinig clubs die daar gebruik van maken, terwijl het je vereniging echt verder kan helpen.”
Succesfactoren van dit praktijkvoorbeeld
- Implementeer kadercoaching stapsgewijs en laagdrempelig: organiseer een trainerscursus bijvoorbeeld bewust op een trainingsavond, zodat vrijwilligers niet een extra dag naar de club hoeven te komen. Hierbij kun je gebruikmaken van een opleiding van de bond, de e-learnings ‘Sterk van start’ en ‘Een beetje opvoeder’ en SuperCoaches.
- Koester de tijd en het enthousiasme dat vrijwilligers erin stoppen, ook al gaan ze soms net iets anders te werk dan je zou willen.
- Wijs iemand met pedagogische kennis aan als aanspreekpunt voor vragen over de omgang met kinderen.
- Kijk vooruit. Had je dit jaar te weinig trainers voor een interne trainerscursus? Denk dan niet: ‘Zie je wel, niemand heeft er zin in’, maar richt je alvast op hoe je het volgend jaar wél tot een succes kunt maken.
- Maak gebruik van professionele ondersteuningsmogelijkheden, die (met hulp van de gemeente) vaak gratis zijn.