Initiatiefnemer Luuk van Tiem pitchte in 2018 zijn idee voor de Beweegbus aan de Provincie Gelderland. Hij was net afgestuurd aan de HAN, waar hij de master Sport- en Beweeginnovatie volgde en onderzoek deed naar drempels voor sportdeelname onder mensen met een beperking. “Voor sommige mensen in zorginstellingen is de stap naar een sportvereniging te groot. Denk bijvoorbeeld aan mensen met een meervoudige beperking of sociale angsten”, zegt Van Tiem. “Bij zorginstellingen ontbreekt het vaak aan beweegexpertise. De Beweegbus biedt een oplossing: we brengen sportaanbod, professionele begeleiding en materialen rechtstreeks naar zorginstellingen toe.”
Het afstuderen van Van Tiem viel samen met het Gelders Jaar van het Aangepast Sporten, waarin de provincie actief campagne voerde om meer mensen met een beperking in beweging te krijgen. Zijn plan sloot daar naadloos op aan. De provincie kende subsidie toe en daarmee kon de Beweegbus daadwerkelijk van start.
Sport komt naar zorginstellingen toe
De Beweegbus rijdt rond door heel Gelderland om mensen in zorginstellingen letterlijk in beweging te brengen. Geen standaard beweegspelletjes, maar doordacht sportaanbod dat is afgestemd op de mogelijkheden en wensen van de doelgroep. “Achter iedere activiteit zit een plan”, zegt Van Tiem. “We kijken wat mensen kunnen, wat hen aanspreekt en stellen samen een doel waar we mee aan de slag gaan.”
De Beweegbus beschikt over een team van vier bewegingsagogen die de beweegmomenten begeleiden. De bus is uitgerust met sport- en spelmaterialen, waarmee uiteenlopende beweegactiviteiten mogelijk zijn: van badminton en balspelen tot allerlei aangepaste beweegvormen.
Samenwerking als sleutel
Om de juiste doelgroepen te bereiken, werkt de Beweegbus nauw samen met buurtsportcoaches in verschillende gemeenten. “Zij kennen de lokale zorginstellingen en signaleren waar behoefte is aan passend beweegaanbod”, vertelt Van Tiem. “Als er een vraagstuk ligt, komen wij in beeld.”
Voorafgaand aan ieder traject vindt een intake plaats. Daarbij worden zowel de doelgroep als de locatie in kaart gebracht. “We kijken naar de fysieke en mentale mogelijkheden van deelnemers, maar ook naar de ruimte waar we aan de slag gaan. Op basis daarvan ontwikkelen we een programma op maat.”
Kennismaken met sport, zonder drempels
Een traject met de Beweegbus duurt minimaal twaalf weken. Daarin laat de Beweegbus deelnemers kennismaken met verschillende sporten. “Iedere drie weken wisselt het aanbod”, aldus Van Tiem. “Zo ontdekken deelnemers waar ze goed in zijn en wat ze leuk vinden.”
De kracht van de Beweegbus zit in de flexibiliteit en laagdrempeligheid. Zorginstellingen hoeven geen eigen beweegprofessional in dienst te nemen, maar kunnen de Beweegbus wekelijks inhuren. “Het scheelt zorginstellingen vervoer en organisatie”, zegt Van Tiem. “Deelnemers kunnen bovendien in een vertrouwde, veilige omgeving sporten.”
Van tijdelijk traject tot langdurig programma
Dankzij subsidies vanuit onder andere het lokale Sportakkoord en de Hersenstichting kan de Beweegbus nieuwe deelnemers twaalf weken lang kosteloos laten kennismaken met het aanbod. “Dat verlaagt de drempel enorm,” vertelt Van Tiem.
“Zorginstellingen en deelnemers kunnen vrijblijvend ervaren wat bewegen oplevert.” Na deze periode besluiten veel instellingen om het programma voort te zetten, met een eigen bijdrage van de instelling of de deelnemers. “Zodra ze zien wat het doet met hun bewoners of cliënten, is het vaak makkelijker om structureel budget vrij te maken. Met sommige instellingen werken we al jaren samen.”
Bewegen beïnvloedt het welzijn
In de afgelopen zeven jaar heeft de Beweegbus honderden mensen bereikt die voorheen weinig tot niet bewogen. “Deelnemers bloeien op na iedere training”, zegt Van Tiem. “Bewegen heeft niet alleen effect op de fysieke gezondheid, maar beïnvloedt het algehele welzijn. Het zorgt voor plezier, zelfvertrouwen en creëert een goede sfeer tussen deelnemers.”
Voor Van Tiem is de missie duidelijk: iedereen verdient gelijke kansen om te bewegen. “Met de Beweegbus proberen we sport toegankelijk te maken voor mensen bij wie dat niet vanzelfsprekend is.” Gemeenten die zoeken naar passend sportaanbod voor zorgdoelgroepen, nodigt hij dan ook uit om contact op te nemen. “En ondernemers die zelf met een soortgelijk concept aan de slag willen, helpen we graag verder”, besluit Van Tiem. “Hoe meer mensen we samen in beweging brengen, hoe beter.”
Succesfactoren van dit praktijkvoorbeeld
- Door nauw samen te werken met de gemeente worden vraag en aanbod effectief gekoppeld, waardoor de juiste deelnemers worden bereikt.
- Subsidie voor de eerste twaalf weken maakt deelname laagdrempelig. Zodra de positieve effecten zichtbaar zijn, zijn zorginstellingen en deelnemers eerder bereid om zelf bij te dragen.
- De Beweegbus komt naar de deelnemers toe, waardoor zorginstellingen zich geen zorgen hoeven te maken over vervoer.
- Alles-in-één pakket: Professionele begeleiding en alle benodigde materialen zijn inbegrepen, zodat zorginstellingen niets hoeven te regelen.
- Het beweegaanbod is maatwerk, afgestemd op de capaciteiten en wensen van de doelgroep. Daardoor kan iedereen op zijn eigen niveau meedoen.
